#JEDENPODPIS

MAMY TO!

Rozporządzenie aktualizujące listę czystych nośników nareszcie podpisane!

To historyczna chwila - po ponad 15 latach od ostatniej zmiany przepisów, polskie prawo nareszcie dopasowuje się do otaczającej rzeczywistości. Opłatą nie będą już objęte kasety VHS, magnetofony czy magnetowidy, tylko realnie używane urządzenia. A polscy twórcy, producenci, artyści wykonawcy, dziennikarze, wydawcy i wszyscy przedstawiciele polskiej kultury zaczną otrzymywać wreszcie sprawiedliwe rekompensaty za korzystanie z ich twórczości.

Dziękujemy Pani Minister Marcie Cienkowskiej oraz całemu zespołowi Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego za prace nad rozporządzeniem i stanięcie po stronie polskiej branży kreatywnej

O co chodzi?
To aktualizacja, na którą polscy twórcy kultury czekali od ponad 15 lat! A jej brak sprawiał, że mieliśmy w Polsce prawo będące reliktem przeszłości - na dotychczasowej liście urządzeń objętych opłatą znajdowały się wciąż bowiem takie nośniki jak kasety VHS, magnetowidy czy... kasety magnetofonowe. A brakowało tam masowo używanych komputerów, smartfonów, telewizorów czy tabletów.

Polska była jednym z ostatnich europejskich krajów (obok np. Białorusi czy Albanii) który nie zaktualizował listy czystych nośników o współcześnie używane urządzenia. Wreszcie polscy twórcy kultury, wzorem swoich europejskich koleżanek i kolegów, zaczną otrzymywać należne im rekompensaty!
mapa
mapa
FAQ, czyli rozwiewamy najczęstsze mity na temat czystych nośników
„Opłata od czystych nośników to ukryty podatek”
Opłata od czystych nośników nie jest podatkiem! Nie trafia ona bowiem do budżetu państwa i nie jest ponoszona przez konsumenta. Rząd nie ma również wpływu na podział tych środków. Ustalony, niewielki procent ceny urządzenia odprowadza producent lub dystrybutor, a pieniądze przekazywane są organizacjom zbiorowego zarządzania i trafiają bezpośrednio do artystów.
„Aktualizacja opłaty sprawi, że wzrosną ceny elektroniki”
Polskie prawo zezwala na bezpłatne korzystanie z utworów pochodzących z legalnych źródeł i dzielenie się nimi w gronie najbliższych bez konieczności uzyskiwania zgody twórcy. To duże ułatwienie w korzystaniu z dzieł kultury, oznacza jednak, że wiele osób nie będzie sięgać po nie samodzielnie. Aby zrekompensować powstałą w ten sposób lukę, istnieje mechanizm niewielkiego ryczałtu (od 1 do 2%), który zgodnie z przepisami odprowadzany jest przez producentów i dystrybutorów sprzętu mogącego służyć do odtwarzania i kopiowania utworów. Oznacza to, że w polskim systemie prawnym nie istnieje proste przełożenie opłaty reprograficznej na cenę urządzenia, a płatnikiem nie jest konsument.
„Opłata reprograficzna jest przeżytkiem i powinna zniknąć”
Opłata reprograficzna, choć w Polsce funkcjonuje od lat 90-tych XX wieku, nie jest przeżytkiem. Świadczyć o tym może fakt, że Polska jest jednym z ostatnich krajów Europy, który nie zaktualizował listy nośników objętych opłatą o nowoczesne urządzenia i z roku na rok pozostajemy coraz bardziej w tyle. Ostatni raz taka aktualizacja 18 lat (!) temu. Sytuacja ta stanowi jeden z kluczowych czynników odróżniających warunki ekonomiczne wielu twórców i producentów w Polsce w porównaniu z twórcami z innych krajów europejskich. Tymczasem kultura odgrywa fundamentalną rolę w budowaniu nowoczesnego i świadomego społeczeństwa, jednocześnie przyczynia się do wzrostu polskiego PKB na poziomie blisko 4%. Sektor kultury i branże kreatywne zatrudniają obecnie ponad 300 tysięcy osób, dlatego wspieranie ich jest racjonalną i długofalową decyzją rozwojową państwa.
Dla wszystkich twórców kultury!
Opłata od czystych nośników pobierana jest nie tylko na rzecz najczęściej kojarzonych przez opinię publiczną filmowców czy muzyków, ale także dla aktorów, twórców fotografii, grafik i rysunków, pisarzy, naukowców, wydawców pracy czy dziennikarzy. Na dostosowanie polskiego prawa do rzeczywistości czekają niemalże wszyscy przedstawiciele branży kreatywnej.
Jesteśmy Koalicją Kultury!
logotypy
Pliki do pobrania
Obserwuj nas, żeby być na bieżąco!
Koło Młodych SFP
ZAPA:
Stowarzyszenie Filmowców Polskich:
Kontakt
Martyna Tomczyk-Bagińska
tomczyk@zapa.org.pl
tel. 793 013 272
Copyright © by Stowarzyszenie Filmowców Polskich 2026